محمد الريشهري

59

حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (فارسى)

وواسى مِن كَفافٍ ؛ مِن هذا . « 1 » گفته مىشود : " هو يُؤاسى فى ماله " ، يعنى : مال خود را به طور مساوى تقسيم مىكند ( مىبخشد ) . نيز گفته مىشود : " رحم اللّه رجلًا أعطى من فضل و واسى من كفاف " ، يعنى : خدا رحمت كند مردى را كه از اضافه بر نيازش ببخشد و از كفاف خود كمك كند ! بنا بر اين ، همدردى با ديگران و شريك ساختن آنان در بهره‌گيرى از مواهب زندگى ، از آن جهت كه نوعى درمان و اصلاح اجتماعى است ، " مواسات " ناميده مىشود . نكته قابل توجّه در " مواسات مالى " ، اين است كه شرط تحقّق آن ، نيازمند بودن شخص به چيزى است كه در اختيار ديگران مىگذارد . به بيان روشن‌تر ، كمك كردن به ديگران ، سه درجه دارد كه هر يك ، عنوانى خاص و ارزشى متفاوت با ديگرى دارد : درجه اوّل : كمك كردن به نيازمندان از اضافه بر نياز خود . اين نوع از كمك كردن ، با توجّه به چگونگى آن ، " انفاق " ، " اهدا " ، " صدقه " و " سخا " و امثال آن ناميده مىشود . درجه دوم : شريك كردن نيازمندان با خويش و سهيم كردن آنها در آنچه خود بدان نيازمند و علاقه‌مند است . اين نوع كمك‌رسانى ، " مواسات " ناميده مىشود . درجه سوم : واگذار كردن همه آنچه خود بدان نياز دارد ، به ديگران . اين نوع از كمك‌رسانى ، از بالاترين ارزش‌هاى اخلاقى شمرده مىشود و " ايثار " نام دارد .

--> ( 1 ) . معجم تهذيب اللغة : ج 1 ص 163 .